Archives

Harry og Sally og kaffor p***** skulle det vere så vanskeleg å ha mannlege vener, liksom?

Ein kan jo lære mykje forskjellig av vener….

Eg kan ikkje hugse korleis eg kom opp i diskusjonen. Eg befann meg temmeleg langt vest og sør for Bergen, på ein sandbanke bebygd med for meg eksotiske bungalowar, samt eit typisk forskingsbygg i betong. På den neste sandbanken, rett over sundet, fanst det ein ikkje mindre eksotisk bestand med forvilla (eg tullar ikkje) hestar. Etter seiande stakk dei omtrent idet spanjolane førte dei i land, om ikkje før. Såg eg over den andre skuldra, såg eg til ein by så liten at andre dagen eg var der, kjende lokalbefolkninga meg att og stoppa for å slå av ein prat (‘Det er du som er på intervju på grad-school, sant?’). Eg hadde vore innom dei fleste av dei anslagsvis ti butikkane, det lokale (faktisk temmeleg imponerande) sneglemuseet, ein folk-konsert (Catie Curtis) og ein real cajun/zydeco-inspirert mardi-gras-fest dagen før, sanneleg ikkje rart dei kjende meg att ;-) Må seie det var eit imponerande stykke integreringsarbeid dei lokale studentane la ned, det var faktisk svært freistande å takke ja til tilbodet om å bli der :-)

Men der og då var eg altså berre på intervju. Og så sto altså denne karen i matsalen, auste opp mat til meg mot ein matbillett, og forklarte meg akkurat kaffor det var var fullstendig umogeleg for Harry og Sally og forbli ‘berre vener’. -For om Harry (eller Sally) no er så grei å vere med, så vil ein før eller seinare begynne å samanlikne, og då er det ikkje sikkert at kjærasten kan leve opp til det. Og då er løpet kjørt. Korleis vi kom opp i diskusjonen? Kva veit eg, kanskje noko rett framfor meg i køen sa noko slikt som at ‘I’ll have what she had’? Det skal ikkje alltid så mykje til for at ein hiv seg over dei store spørsmåla i livet. -Eg på  mi side kjøpte ikkje heilt argumentet, hadde mange mannlege vener, syntest eg. Enn så lenge.

Anyway. Før skulen hadde eg to-tre veldig gode venninner. Resten var kameratar, som delte mi interesse for å klatre, lese teikneseriar, bygge, klippe ut og sette saman papir-tipiar. Og dampmaskin eller mekano, det fekk eg jo aldri sjølv, så der var eg heilt avhengig av kameratar og fetrar for tilgang. Ikkje fekk eg bil- eller fly-firkort heller, men var lett å rekruttere om gutta skulle samanlikne sylindrar, dører og sete i slike spel. Men då vi flytta, tilsa nye lokale retningslinjer at gutta skulle behandlast med varsemd. Som om dei var pestbefengte, for ikkje å seie direkte giftige, så eg innordna  meg. Eg gjorde ingen forsøk på å finne nokon der som kunne tenkast å låne meg Sølvpilen-samlinga si. Ein smule abstinens må eg nok likevel innrømme at eg hadde.

Litt ut i universitetsstudia gjekk det opp for meg at det nesten var lettare å få mannlege kameratar enn venninner. Det hadde nok mange årsaker. Eg meinar, eg synest det var spennande å snakke fag, og det turte dei andre damene sjeldan kaste seg ut i. Eg hadde dessutan relativt lav terskel for å bli lei av sminke- eller stretch-lakenprat, som nokre (NB: på langt nær alle) i omgangskrinsen syntest å dyrke.  Eg var i det heile tatt interessert i å diskutere, og igjen var det få jenter som greip ordet. Eg var faktisk så lite feminin at eg kunne finne på å fullføre både argument og setningar (lang læretid hos min diskusjonsglade bestefar). Gutta syntest alltid å ha noko meir interessant å prate om (fotografering, dykkemedisin, H2G2), så eg treivst med dei, hang over i deira krok. Dessutan var det lettare å la vere å samanlikne seg med gutta. Det føltest veldig avslappande, i eit elles eksamenspressa tilvære.

Og såklart. Det ER ikkje risikofritt å ha mannlege vener. Eg skal ikkje ein gong hevde at hjartet aldri har slått eit ekstraslag. Samstundes så er det nokre faktorar som vaksinerer mot risiko: For det første, så gjekk eg inn i studiet så inderleg, sjølvalt nygift, så allereie der var jo premissane lagde. Mykje potensiale for mistydingar rydda av vegen.

Aller mest trur eg likevel det hadde å seie at ein nærmar seg folk annleis om ein ønskjer å innstifte eit venskap enn om ein ser ein potensiell partner. Med ein potensiell partner posisjonerer ein seg, forsøker å vise seg frå si beste side, gjer alt for å halde att sine mindre tilltrekkande tendensar. Det er mykje godt å seie om det, for eksempel kan ein i prossessen faktisk ende opp med å oppgradere seg sjølv ein smule, bli ei litt betre utgåve av seg sjølv. Og såklart, noko av dei same kreftene er i sving når ein ønskjer å få nye vener, kvinnelege som mannlege, ein vil jo ikkje framstå som ein komplett dust. Samstundes ligg det i ganske mykje meir rom for å utlevere seg seg, fortelje om sine tabbar, nederlag, sitt eige dusteri. For skal ein vere ærleg, så er det ikkje nødvendigvis når ein zoomar inn på godsida vi menneske har mest å lære kvarandre. Det er ein god eigenskap vi menneske har, som kan sjå på kvarandre og lære, i alle fall litt, i alle fall innimellom, av andre sine tabbar. -Om altså nokon tør dele.

Og romet for å tolerere tabbar er større når ein er vener. Det er lettare å forsvare ein ven som tabbar seg ut, ein lever ikkje midt oppe i den direkte konsekvensen, som med ein livspartner. Med andre ord kan ein vere romslegare, meir forståelsesfull, meir tilgjevande, ta seg meir tid til å tenkje etter., om det i grunnen var så ille.  Og sant å seie kan det hende denne forståinga også på sikt kjem ein partner til gode….

Så blei dei borte. Nokre  fekk ny dame, blei heilt oppslukte, hadde ikkje tid lenger. Nokre blei saman med ei dame som syntest det var litt skummelt at kjærasten hadde kvinnelege vener. Nokre blei saman med damer som det ikkje funka å møtast parvis med. Nokre slo opp med dama og måtte egne seg fullt til sjekking. Nokre flytta. EG flytta. Nokre blei ferdige å studere, og fekk jobb. Nokre SKIFTA jobb. Og for kvar endring, skala det av vener. For det er noko der: Ein kan alltid misse kvinnelege (same-kjønna) vener ved alle slike skifte. Misse kontakt, bli oppslukt, men sant å seie blir det fort noko litt mistenkeleg over det om ein jobbar litt ekstra for å halde på mannlege vener gjennom slike skift, blir det ikkje? For då er det raskt nokon som stiller tvil med om ein verkeleg berre ER gode vener?

Eg hugsar tidspunktet då eg kasta inn handduken. Det var den dagen eg fortalde ein mann eg kjenner at eg skulle ut å spise middag med ein av mine få gjenverande mannlege kompisar. Han såg alvorleg på meg, og betrudde meg at han aldri ville latt kona si gå ut og spise med ein mannleg ven.

*Sukk*

Nei. Det ER ikkje risikofritt. Men risikoen er heller ikkje SÅ stor, og TENK alt eg hadde gått glipp av, om eg ikkje hadde blitt kjent med desse karane! Tenk alt eg ikkje hadde lært, tenk alle historiene eg ikkje hadde høyrt, tenk all underhaldninga eg hadde gått glipp av. Tenk all innsikta eg ikkje hadde fått. Denne bloggposten starta eg på tre eller fire år tilbake, mange tankar har gått gjennom hovudet før eg no er klar til å publisere. Denne bloggposten går til dokke, mannlege studiekameratar, lagsvener, jobbekompisar, vener av vener etc. eg har misst. Har sakna dokke, har eg :-)

PS: Skuldar å gjere merksam på at eg har GODE mannlege vener att, desse er stort sett anten homofile eller gifte med venninnene mine. Absolutt ingenting gale med nokon av delene. Og kvifor er det heilt greitt å ha lesbiske venninner? Eller er det kanskje ikkje det? Oh well, sluttar her, eg, før det blir altfor komplisert….

Leseliste sommaren 2014 – og heilt sikkert litt til…

Her om dagen hadde eg gått tom for lesestoff, og nemnte det på Facebook. Det utvikla seg raskt til den mest kommenterte oppdateringa mi nokonsinne, og ei foreslått leseliste:

Kairo-trilogien – Mahfouz. Har stått på leselista lenge, kanskje på tide å gi seg i kast med den første?

Focaults pendel – Eco. Har stor sans for Eco, ikkje minst On the impossibility of drawing a map of the Empire on the scale f 1 to 1 frå ‘How to travel with a salmon’. Høgt oppe på lista!

Magdalenafjorden – Fløgstad. For noko splitternytt må eg jo óg lese!

Ferdaminne – Vinje. Nedlasta! Har frå før lese Ferdaminne Fredrikstad, som vel må sjåast som ein homage til Vinje og Ferdaminne. Og eit viktig steg på vegen til å lese seg gjennom bokselskap.no

The Family Moskat – Singer. Høyrest interessant ut!

Forblindelsen – Canetti. Påbegynt i 1994, etter intense anbefalingar av ein god ven. Fann den på det tidspunktet ein smule – deprimerande, og er ikkje sikker på om eg er tilstrekkeleg i vater til å lese den denne sommaren heller, men den skal til pers, før eller seinare :-)

Midnattsbarn – Rushdie. Absolutt på tide! Har hatt ein skummel tendens til å lese mindre kjende verk av veldig kjende forfattarar, sidan eg har litt hype-angst. Av Rushdie har eg berre lest ei novellesamling. Men som sagt, på tide no!

 

Dustefjerten – Belsvik. Belsvik er blant mine favoritar. Ingen drittunge lenger slo ned som eit lyn den tretten-fjorteånårige Hege, at noko kunne vere så ‘her-og-no’, og på nynorsk atpåtil? Den som kyssar i vinden går ikkje heller ein bokbåtentsiast forbi. Må tilstå at Dustefjerten ikkje er det eg likar best av Belsvik, men er villig til å gi både Belsvik og Dustefjerten ein ny sjanse ein ny sjanse. …

The Secret Garden – Hodgson Burnett. Er råd å få gratis frå Prosjekt Gutenberg, så den er veldig lett tilgjengeleg. Har såklart lest den, og har dessutan lest den om att i vaksnen alder. Lurer likevel på om eg skal vente eit års tid og lese den for minstemor?

Medmenneske - Duun. Denne står definitivt på lista, særleg etter at eg las Menneske og Maktene. Lurer likevel på om eg skal passe på å ha litt rom mellom bøkene og la denne vente til haust eller vinter?

Foundation-serien – Asimov. Er jo ein grunnstein i min manns SF-samling, sjølv om eg aldri kom meg til å lese den. SF-samlinga blei fordrive frå rom til rom etter som vi fekk barn og ikkje lenger hadde plass til eit ‘bibliotek’. Til slutt hamna det meste i kasser på loftet.  Kanskje nokon annan har den tilgjengeleg? Eva for eksempel?

Og norsk bunadleksikon må eg vel få bestilt over frå HF-biblitoeket eller noke, men trur her og no eg bestemmer meg for å ikkje slepe det med på ferie ;-)

I tillegg lova ein jobbkompis å låne meg Helioskatastrofen av Linda Boström Knausgård.

 

Rest frå i fjor (Det Eva på Tanz omtalar som MTBR, eller Mount To Be read), dei ser ikkje mindre lesverdige ut i år. Basert på antal bøker lest siste år, bør eg klare meg heilt til neste sommar:

Things Fall Apart – Achebe. No som eg har forsøkt meg på Achebe sitt univers, kan eg kanskje gi meg i kast med denne?

UlvetidMantel. Borna i Nyskogen, men for vaksne? Høyrdest lesverdig ut!

Among Others av Jo Walton. Skulle vi ha, men klarte aldri å finne den. Må vi bite i det sure eplet og kjøpe?

Stag’s leap – Olds. Visstok intense dikt, og dikt lesast med fordel få av gongen, gjerne innimellom anna.

Beneath the Lions Gaze – Mengiste. Ein sjanse til å lære meir om Etiopia.

Black Mamba Boy – Mohamed. Kindlerbar. Yemen, Sudan, Egypt, Palestina, Middelhavet og UK? Litt av ei reise!

 

Kan-skje det går både vi-inter og vår…

For å kome litt meir ajour, postar eg også ei liste over det eg har lese sidan sist sommar. Eg har berre tatt med titlar eg er heilt ferdig med. Ganske mykje interessant, synest eg sjølv. Ikkje heilt komplett, men lell. Skulle jo ideelt skrive litt om kvar bok, men kan kanskje skylde på tabellen eg stal frå Librarything.com, som eg ikkje heilt klarer å redigere som eg vil? Om nokon lurar, er det berre å spørre!

Far From the Tree: Parents, Children and the Search for Identity Andrew Solomon 2013
Reservation Blues Sherman Alexie 2005
Fru Marta Oulie Sigrid Undset 2010
Amtmandens Døtre Camilla Collett 1879
Egenmäktigt förfarande : en roman om kärlek Lena Andersson 2013
Menneske og maktene Olav Duun 1938
Neverwhere: A Novel Neil Gaiman 2003
Min mormor hälsar och säger förlåt Fredrik Backman 2013
The Essential Dykes to Watch Out For Alison Bechdel 2008
Are You My Mother?: A Comic Drama Alison Bechdel 2013
Fun Home: A Family Tragicomic Alison Bechdel 2007
Noen har endelig funnet meg : roman Runo Isaksen 2013
Zorba the Greek Nikos Kazantzakis 1996
The Longest Way Home: One Man’s Quest for the Courage to Settle Down Andrew McCarthy 2012

Sommarlesing 2013 – ei sjølvmelding

I fjor ba eg om lesetips på Facebook og Twitter. Basert på den laga eg meg ei spennande leseliste. Som alltid verka tilfeldigheitene, eller kanskje heller omstende, kraftig inn på kva som enda opp med å bli lest. Her er ein kjapp rapport:

These Days av Jack Cheng.

Nydeleg bok, som på sett og vis kunne minne om Microserfs. Husboden hadde den alt, så eg kunne laste den rett ned. Følte med begge hovudpersonar, og hadde slett ikkje lyst til å sleppe dei då boka slutta. Meir om denne i eigen bloggpost.

Arrow of God av Chinua Achebe.

Eg kjøpte Arrow of God umiddelbart, og det var vel den andre boka frå sommarleselista eg gjekk i gang med. Er litt usikker på kva som følest mest surrealistisk: Samfunn der ein av praktiske (og samlande) omsyn skaper ein ny gud, som ein deretter må gjere tillags, eller haldningane til koloniherrane? I begge tilfelle omgir ein seg med reglar så fjernt frå våre daglege at eg verkeleg måtte strekke tankane for å henge med. Også måten å fortelje ei historie på kjendest framand for meg. Likevel, no når eg eg har lest denne, forsøkt å tenke på heilt nye måtar, så vil det kanskje vere lettare å gi seg i kast med neste Achebe-bok?

Å bake kaker i Kigali av Gaile Parkin

Denne snubla eg over på feriesal, og sneik seg dermed inn over andre eg hadde planlagt å lese først :-)

Kor glad eg enn er i Mma Ramotswe merkar eg at eg har eit bittelite atterhald når det gjeld kvite som kjem og fortel om korleis det er å vere svart dame i Afrika, og viser fram kor rause og flotte ferme afrikanske damer kan vere. Ein kan jo samanlikne dette med angstfylte oppvekstberetningar som Nervous condition av Tsitsi Dangarembga frå Zimbabwe. Det kan sanneleg verre mykje forlangt at alle afrikanske damer skal halde seg rause, flotte eller for den del ferme, slik tilhøva er for mange av dei. Og likevel, så klarer denne boka å vere temmeleg mykje av ei feelgood-bok, utan på nokon måte å underslå verken folkemord eller AIDS-epedimi eller slitasjen desse påfører samfunnet. Dette er ei bok av typen det var vanskeleg å legge frå seg, eg blei faktisk liggande til det lysna av dag for å lese bokaferdig, og vite korleis det gjekk! Ein må berre hugse at dette slett ikkje er den heile sanninga og komplettere med andre bøker. Eksempelvis kunne eg tenke meg å lese ‘Hummingbird, Why am I here? Maggie’s children‘ av Judith D. Hoskins, om om å leve med følgjene av folkemorda i Burundi.

Here and Now, brevvekslinga mellom Auster og Coetzee.

Denne hadde eg store forventingar til, men desse blei berre delvis innfridde. Dels hadde eg nok venta at deira samtalar heile vegen skulle vere så inderleg innsiktsfulle, at dei langt skulle overgå sånt mine vener gjennom tidene har skrive i brev til meg (tall order? eg har jo temmeleg innsiktsfulle vener), dels ønskte eg meg kanskje ei større rausheit overfor yngre og mindre etablerte forfattarar som dei tydelegvis ikkje finn det bryet verd å lese (men kva veit eg, kanskje er det vanskeleg å vere raus under dei forholda dei lever? Når ein slit med søvnløyse? Eller når ein har nøye tilmålt tid og mest av alt vil skrive alt ein kan?). Nuvel, kanskje er det største problemet at eg hadde så store forventingar. Denne måtte eg ta med tilbake frå ferie og lese vidare på buss til og frå jobb. Enkelte dagar kom eg heim og himla litt med auene, andre dagar kom eg heim og syntest dei hadde nokre fornøyelege diskusjonar. Begge deler, altså!

The Girl in the Flammable Skirt’, av Aimee Bender

Denne las eg slutten på i ferien. Eg snubla over ei anbefaling av denne novelledebutanten, og syntest dei første novellene verka forfriskande, nye. Etter kvart må eg tilstå at dei begynte å kjennest formelaktige. Ein ny og forfriskande idé kan tvarast ut og bli enerverande om den skal brukast på alt, og slik syntest det etter kvart her. Det kjendest og som det var i overkant av spor etter skrivekurs. Likevel, om eg hadde stått att med to-tre av dei beste novellene, og forfattaren hadde lagt all sin energi i berre desse, trur eg eg hadde vore ganske nøgd!

The wife, and other Stories, av Tsjekhov

Denne hadde eg liggande på Kindlen, og eg kom eit stykke vidare. Har likevel lagt denne på e-hylla inntil vidare. Det er grenser for kor stor dose ein greier av gangen!

The Voyage of the Beagle, av Darwin.

Dette er litt sånn Zen-bok for meg, ei bok å ta fram når eg treng å trekke pusten, fokusere på små ting og verdensaltet (eller kva det no er), ei bok å dvele i. Ei bok til å utforske frå, dessutan, for eg må ofte lese med kart tilgjengeleg, eller eg slår opp dyreartar eg ikkje kjenner, eller som har skifta namn sidan Darwin si tid. Igjen ei bok eg ikkje kan haste igjennom. Eg les smått og stendig, og eit år seinare har eg ikkje kome lengre enn til Falklandsøyane. Ei bok eg set stor pris på.

Eg hadde sett opp to diktsamlingar på sommarleselista mi, men ei heilt anna kom og trengde seg fram. Eg las Eg har røter i jord: Dikt i utval av Marie Takvam, som eg fann i hylla hos mor mi. Sterke, intense dikt eg ikkje klarte å legge frå meg. Måtte berre lese heile.

Resten av bøkene på lista frå i fjor får bli med over på årets liste. Og så har eg faktisk lese mykje rart gjennom vinteren og. Det får eg kome tilbake til etter kvart!

Takksam 52: Veke 1

wpid-DSC_3178.jpg

Finaste Maria på Kennel Vildnos utfordra meg med eit blogginnlegg, til å gjere eit prosjekt for gleda, eit prosjekt for takksemda, legge ut eit bilde for dagen, sjekk filmen ho har lagt ut. Også flottaste Ellen på Slaraffenliv postar eit bilde per dag på sin blogg. Ta ein kikk på bloggen hennar, så mange fargar, så mykje fint. Og eg, eg trekkjer pusten, veit at eg har publisert heile tre (3) blogginnlegg sidan august, veit at eg er ursliten når eg kjem heim frå mine femti prosent på jobb, veit at kreativiteten er på botnen, veit at det finst haugar av ting eg *burde* gjere, og tenkjer: Kanskje, kanskje klarer eg eit bilde i veka? Til å minne meg om at når livet klemmer til, så finst det likevel gode, fine ting eg gler meg over. Kjenner takksemd for. Som gir meg pusterom. Eg har vore innom emnet før, i posten Luksus (som dessverre har misst bilda sine). No skal eg forsøke å minne meg på dette, ein gong  i veka. Ha det i tankane og ha mobilen klar, for å fange det. Og legge det ut, utan all verdas billedredigering, system, pussing. Berre sånn!

Vi er i veke Ein. Kva er eg takksam for? Juleferien, og dei som tok imot oss og varta oss opp, stelte til, dekte bord og baud oss på godbitar, tende lys i kvar ei krå! For familie vi fekk treffe, skravle med, gå tur med, leike mimeleikar med. For pust av ope (la oss for ei lita stund gløyme Telemarkskysten bak synsranda) hav, som alltid, alltid set meg fri for ei lita stund.

Sett: ‘Better off dead’

Qte tips according to Snoopy: Q. How to look young. A. Don’t be born so soon….

I grunnen forestilte eg meg at eg skulle skrive meir om film på denne bloggen. Eg meinar,eg har nok ein like stor fascinasjon for film som før bøker, men finn likevel film vanskelegare å skrive om. Kanskje fordi vi trass alt har lært ein to-tre grunnsteg om litterære grep på skulen? Finn at eg blir gåande og tenke på film, men klarer ikkje heilt taste ned nokre ord.

Anyway, i dag tenke eg likevel å prøve meg på å trekke fram ein tidleg Cusack-film, frå 1985, Better off Dead. Etter lengre forhandlingar om høveleg laurdagskveldsfilm blei det klart at vi trong ytterst lett underhandling, og at svært mykje vi hadde i våre DVD-mapper hadde for mørke undertonar. Til slutt enda maken og eg på denne,som eg første gong såg i ytterst nedstemt stand ein gong tidleg på nittitalet. Effekten den gongen var så glimrande at eg absolutt var villig til å gå den ein sjanse i går.

Kort sagt blir Cusack/Lane Myers dumpa av populære Beth, som anser at ho vil stå seg betre med ein ein meir atletisk fyr med høgare status og betre bil. Lane anser dermed at livet ikkje er verdt å leve, med mindre han kan vinne Beth tilbake. Han vekslar deretter mellom pessimisme (stadig meir innovative sjølvmordsforsøk) og optimisme (idear for å vinne Beth tilbake). Ingen av delene har han særleg suksess med. Til å vere amerikansk dvelar den overaskande lite ved akkurat kvar forsøka feilar. Men vi ser jo at han held fram, ser jo at han lever, så vi forstår jo at han må ha kome ut av knipene. Ved eitt tilfelle skulle han kaste seg frå ei bru, men endar med å bli dytta i staden. Han blir køyrt bort på toppen av eit (ope) søppellass. Nokre forbipasserande kommenterer: ‘The things people throw away these days! A perfectly good white boy!’

Undervegs smekkfullt med absurditetar ein ikkje finn att eksempelvis i typiske Brat Pack-filmar. Når såg du eksempelvis sist ein skistavfektekamp? Foreldra, broren, avisguten og to koreanske brødre har kvar sine ikkje heilt tradisjonelle roller å spele. Ein bloggpost eg snubla over i dag kallar filmen ein ‘obscure gem’ og hevdar: ‘I swear that shortly after receiving the funding for a high school movie the writer/director got everyone to smoke a lot of weed and began subverting.

Filmen minner meg på noko eg har tenkt fleire gonger i det siste, når det gjeld både bøker og film, nemleg at eg synest det er langt meir spennande å lese/sjå eit spenstig forsøk som kanskje knakar litt i samanføyingane, enn å sjå noko seift, formsikkert, glattpolert. Kanskje er det derfor eg har merka meg fleire debutantar eg har lyst til lese i år?

To ting eg elskar ved denne filmen:

1) Når den (surprise, surprise) vakre utvekslingsstudina har mekka ferdig den meir eller mindre kondemneringsferdige Camaroen han har hatt ståande, ser INGEN dei køyre av garde

2) Når han tar henne med, nattestid,  til nydeleg oppdekt bord (OKOK, kun med TV-middag) på den stengte fast-food-restauranten han ikkje lenger jobbar, blir dei ikkje ferska! Så den!

Lest: These Days

I sommar heiv eg meg over ei leseliste med lyst og glede. Korleis denne leselista kom til, kan du lese i bloggposten ‘Om sommarlesing’. Sidan eg har kost meg sånn med bøker frå denne lista (og aktar å halde fram med det, til eg har lese resten), hadde eg lyst å skrive nokre ord om kvar av desse bøkene. Og nei, det er framleis ingen bokmeldingar eg skriv, berre eit forsøk på å seie kva ved desse bøkene som berører meg som lesar.

Den første eg kasta meg over, var These Days av Jack Cheng. Korleis boka kom til, støtta gjennom Kickstarter, kan du lese på Cheng sine offisielle sider. Den korte rapporten frå meg let slik: dette er det beste argumentet for sjølvpublisering eg har sett så langt.

Den noko lengre let meir slik: To menneske dumpar borti kvarandre i storbyen (NYC) – eller rett utanfor, IKEA ligg eigentleg i New Jersey, gjer det ikkje? Over IKEA-bokhyller fylle av Kingsolver-bøker (allereie her traff dei meg) kom dei i snakk. Ved første blikk synest dei ikkje som ein så aller verst match. Men etter kvart kjem hindringane til syne: Korleis skal ein i det heile tatt kople saman livet til ei dame som ikkje har mobiltelefon, ikkje tar privatsamtalar på jobben, som nektar å bruke e-post og som kun kan nåast heime hos seg sjølv, eventuelt på ein telefonsvarar, med ein smartphone- og (medie-)straum-avhengig mann som til dels lever, eller i det minste vil leve, av produkt ho ikkje fattar den minste interesse for? Dagens små ting (bli forsinka i eit møte, så ein ikkje rekk neste post på programmet i tide) får store følgjer, når ein ikkje berre kan ringe eller sende ei melding.

Og kven er mest ’tilkopla’ omverda, den som kontinuerleg lever på og i (den ikkje spesifiserte, og dermed ikkje tidfesta) straumen frå sosiale media, eller den som vil vere til stades fullt og heilt, her og no, og krev det same tilbake, men ikkje er til å få tak i eller tak på? For er ein ein gong fullt til stades, når ein ikkje viser fram fortida si, som har forma ein til den ein er her og no? Kven har mest atterhald, den som er klar som eit egg for å flytte saman og gå inn i eit forhold, men heile tida lar seg dra inn i distraksjonar, eller den som gir alt i augneblinken, men ikkje vil dele historia si, og dermed kanskje det som er nøkkelen til løysing? Boka gir mange spørsmål og få svar, og min lojalitet med hovudpersonen svinga etter kven som til ei kvar tid var i fokus, det var heilt klart mogeleg å sjå begge sider.

Eg trudde faktisk på begge desse to menneska, og heia voldsomt på begge to. Boka var full av referansar eg fekk med meg og endå nokre som suste forbi (truleg ein del fullstendig uoppdaga). Eg forstår forsåvidt kvifor historia endar som den gjer, men eg hadde på ingen måte lyst til å sleppe taket i personane då boka var slutt. Eg skulle helst ha fulgt dei vidare. -Kanskje skal eg ønskje meg ein sequel, typ, En mann og en kvinne, tyve år etter, eller Before Sunset, eller kanskje (meir realistisk?) som Before Midnight, som eg enno ikkje har fått sett?

Sommargleder

Mammaen les. Havet rett utanfor billedkanten

Sjuåringen hevda i går at ‘på en måte er det blitt vinter’, men denslags vil eg strengt tatt ikkje høyre snakk om. Ikkje gir eg frivillig slepp på sommargledene!

Og jo, det har vore mange utfordringar også. Logistikk og tilpasning skulle gå opp. Muligheita for å trekke pusten, kvile litt, måtte fordelast likeleg mellom oss vaksne, når det ikkje alltid var rom for så mykje soving. Vi måtte kontinuerleg vurdere og revurdere planar, innimellom gripe til plan B (eller C, eller kome på noke nytt). Vi heldt på å måtte avbryte og reise heim. Vi reiste heim bittelitt før planlagt.

Og likvevel, likevel så kjenner eg det som om dette er den mest somrete sommaren på årevis. Veret, såklart, men også aktivitetane! Feriane er så viktige for oss. Det er våre oasar, vi ladar batteria, dette skal vi leve resten av året. Den kan vere vi må tenke veldig annleis neste år, dette må vi ha vinteren til å tenke på. Nettopp derfor er det så deilig at mellom alle utfordringane, så blei det ein deilig, deilig ferie. Kva var det fine med denne ferien? Her er mi liste:

Sol. Sommarsol. To og ei halv veke, frå 18 C og opp. Ei og anna sky, ein og annan kraftig bris (til og med ein liten storm), to netter med regn. Og det levde vi inderleg godt med.

Shorts & sparsomme toppar. -Har eg vandra rundt i, så uendeleg deilig å sleppe å kle seg så veldig heile tida.

Bøker. Fin leseliste, gode tips frå twitrande og fjesande vener og bekjente, rom for lesing (greip eg når eg kunne, deilig med store ungar som ikkje må vaktast steg for steg), ideelle tilbod i lokale bokhandlar, spennande oppdagingar opphavets bokhylle. Rapport planlagt.

Familietid. Storfamilietid. I år gjekk kabalen betre opp enn på årevis! Tid med nevøar ein knappast har sett på årevis, små nieser som veks i hopp kvar gong ein snur ryggen til dei. Systretid. Tid med mor og tid med svigerforeldre. Neste gong, neste gong klaffar det kanskje med dei vi ikkje fekk sett i år?

Tur & tur & tur & tur! Og nokre utflukter, endåtil ein fest, tenk det! Angrar bittelitt på at eg ikkje installerte stegtellarapp på mobilen. Skulle skrekkeleg gjerne sjekke akkurat kor mykje eg gjekk (nei, jogge gjer eg ikkje. Går fort i staden). Mistenker at tur-hemmelegheita låg i å hive seg av garde på morgonen, og stort sett ikkje vente på at andre kunne vere med. Investerte i staden i sånn armgreie til mobilen, og let mobilen sin ‘Sense me’-funksjon analysere seg fram til ‘energisk’ musikk. Mykje fint, men rom for noko som er litt lettare på foten. Kan måtte be vener og kjende om tips til eigna trim-musikk (type temmeleg rask gange).

Utfluktene? Vandring i kystlynghei, Gamlebyen i Fredrikstad med Modelljernbanesenter og smule tælling på vollane, Isegran fort (forbannelse brutt), Strandtur til Storesand, Karl Johan opp til Slottet, Brevik (ti fots), Långegärde og Ekenes (sykkeltur) på Koster. Fantastisk Naturum, drøymer om å jobbe der ein dag. Eller ein sommar….

Kva ville eg hatt meir av? Alt. Kanskje særleg søvn og bading, men skulle aller, aller helst ha bestilt ein ‘dobbel’ av heile greia.

 

 

Om sommarlesing

These Days av Jack Cheng

Til stadigheit susar det gode boktips forbi. Nokon rekk eg å stoppe ved, snuse litt på, og tenke at den, akkurat den boka skal eg jammenmeg lese. Og nokre minutt seinare er tittelen fullstendig borte, forfattaren ein fjern person eg har høyrt om og ikkje hugsar nokon titlar av. Andre gonger hender det eg rekk å registrere tittelen i Librarything, under samlinga ‘meaning to read‘. For all del, ta gjerne ein kikk. Men mange av desse eignar seg slett ikkje til sommarlesing. Kvifor? Fordi dei ikkje er lette nok? Blafrar lett i vinden? På sett og vis. Vekt er eit problem, men tunge bøker les eg gjerne. Meir enn gjerne. Men kor mange av desse kan eg putte på Kindlen og suse på sommarferie med?

Fagbøkene på lista er stort sett sånne eg har i papir, på jobben, og sikkert kjem til å lese på bussen. Pendling har definitivt sine sider. På ferieturen gidd eg slett ikkje pakke dei med. Norske verk lar seg (med hederlege unntak) som kjent ikkje kjøpe for Kindle, det same gjeld svenske. Joa, eg les gjerne på mobilen, og kjem nok til å laste ned både svenske og norske bokappar med det første. Men på to område kan den definitivt ikkje konkurere med Kindlen min: 1) Mobilen er fullstendig håplaus i sommarsol. Det er slitsamt nok å forsøke å bruke den som kamera, og skulle sjekke om det blei noke bilde i det heile tatt. Og 2) Batterilevetida er heilt håplaus, om mobilen brukast slik. Og eg som har tenkt å bu i telt og alt. Ja, vi har ein gamml skraglete iPad, på fellesen. Som eg sjeldan ser snurten av når eg får tid til å sette meg ned å lese. Og den er igjen glossy og ikkje lett å lese på i solskinet. -Som eg altså har planlagt vi skal ha rikeleg av denne ferien.

Så i staden ba eg mine Facebookvener og Twitterfølgarar om Kindle-tips. Synest eg fekk mange knakande gode forslag. Her er kva dei foreslo (la deg gjerne inspirere):

These Days av Jack Cheng

Viste det seg at husbonden alt hadde, DRM-fri og ferdig konvertert, så denne lasta eg umiddelbart ned. Godt i gang. Veldig fornøgd så langt. Kjennest som å lese Microserfs for første gong, i oppdatert versjon og med innslag av Generation X. Og heilt utan at det kjennest som ein tam kopi.

Arrow of God og Things Fall Apart av Chinua Achebe.

Achebe er ein av dei eg lenge har tenkt å lese, men som eg ikkje kjem på når eg står i (laptop-)bokhandelen. Godt forslag, så eg kjøpte Arrow of God med det same.

Here and Now, brevvekslinga mellom Auster og Coetzee.

Har lest begge herrar før (aller høgst set eg nok faktisk filmane Smoke og Blue in the Face). Veldig interessrt i å høyre kva dei skriv til kvarandre, så denne har eg også kjøpt/lasta ned.

Ulvetid av Hillary Mantel

Denne var heilt ny for meg, men av beskrivelsen høyrdest den ut som ‘Borna i Nyskogen for vaksne’. Interessant tid, i barndommen las eg også ei bok sett frå Cromwell-perspektiv. Det var opprørande lesing for ein tolvåring. I ettertid har eg tenkt  mykje på den reaksjonen, det skulle vere interessant å lese seg opp på emnet. Høyrdest lang ut, og no vareg gjerne i ferd med å nå kapasiteten, denne kan eg kanskje laste ned når eg nærmar meg slutten på dei første tre? Kanskje haustlesing? Kan ein håpe på lange, rolege kveldar med stearinlys og te og ei god bok?

Among Others av Jo Walton

Også denne finst i husstanden, i multiple format, det leitast etter fil. Kan rett og slett hende den får vere med på makens iPad, som innelesing. Høyrest veldig spennande ut. Og ser det som eit dårleg teikn at eg ikkje lenger har tid til å snakke nok litteratur med maken til at eg får med meg kva som er hans nye favorittar?

Stag’s leap. Sharon Olds.

Beskrive for meg som ‘intense dikt’, damen fekk ein Pulitzer for desse. Spennande! Det minner meg på at eg har ei anna diktsamling liggande: Hvalfall. Hvalfall gjorde eg faktisk eit veldig iherdig framstøt for å få kjøpt elektronisk, men det stranda til slutt på formathikke, den viste seg å ikkje vere navigerbar i nokon e-boklesarar eg har tilgang til, eller på nokon dings (ikkje ein gong iPad). Fekk til slutt pengane att frå bokhanlder’n. Hvalfall treff meg på så mange feriepunkt at den nok får vere med på ferien, også i fysisk format. Meir om denne seinare, reknar eg med.

Pussig, dette med dikt. Dei ser ut som sånne små snuttar. Men faktum er at eg må ha mykje meir tid, må vere mykje meir tilstades, må vere mykje meir konsentrert for å lese dikt. Heilt umogeleg å lese på bussen, for eksempel. Men om sommaren burde det vel gå å få lest eit par? Så vurderer å kjøpe denne no, og håpe på kvalitetstid og periodevis mindfulness…

Å bake kaker i Kigali av Gaile Parkin

Kva veit eg eigentleg om Rwanda, anna enn grusomheitene som fylte media midt på nittitalet? Det er fint lite, og kokar ned til bekrivelsar frå Virunga (tenk ‘fjellgorillaer i skodde’ og Douglas Adams’ Last chance to see, og vent litt, kom ikkje han inn i Virunga via Kongo?) og ein biletserie på Facebook no i vår (takk, Mikaela). Absolutt på tide å finne ut meir. Denne er høgaktuell for nedlasting når eg nærmar meg slutten på forslaga som tikka inn først.

Beneath the Lions Gaze av M. Mengiste

Etiopia vil eg óg gjerne vite meir om, ikkje minst fordi eg har hatt ei venninne stasjonert der dei siste åra. Drøymer om å kunne reise dit, sjå Lalibela,  fjella, geladaer i det fjerne. Addis Abeba vann tidleg prisen for ‘mest eksotiske klang’ i mitt barnesinn (neste på stafetten var ‘Ngaoundéré‘). Men var det denne som slett ikkje berre var lett lesing, Mikaela? Og foreslo ikkje du ei anna, forleden?

Eg tar med to bøker som forsåvidt ikkje konkret ble anbefalt meg, men som var under lesing av folk som anbefalte andre ting:

Eksil av Jakob Ejersbo

Fatta absolutt mi interesse. På vent til eg har klart unna det grøvste av lista over, og kanskje (basert på omtalen) eit tidspunkt eg tåler ein trøkk? Den ser heller ikkje ut til å vere ‘Kindlérbar’. Lånbar, kanskje? Vårt fysiske bibliotek har ganske nøyaktig NULL tilvekstplass, og vi opererer for tida etter prinsippet om ei bok inn, ei bok ut! Hart val, derfor så mykje lettare å kjøpe ting elektronisk.

Black Mamba Boy av Nadifa Mohamed

Om denne tenkjer eg litt det same som om Eksil, men denne har kanskje nokre lysare tonar? På vent inntil vidare. Og denne er Kindlérbar :-)

Då har eg sett bort frå to anbefalingar som såg ut til å kome frå sjølvpubliseriande forfattarar. Ikkje for det, kunne vere truande til kjøpe sånt og, eg, som eit eksperiment. Men ikkje når dei gir meg grunn til sjølve å ha skrive anbefalingane på Amazon, og det einaste som dukkar opp ved gugling er deira eigne nettstader.

Frå før hadde eg eit par nedlasta klassikarar på Kindlen, gratis frå Prosjekt Gutenberg: The wife, and other Stories, av Tsjekhov, og The Voyage of the Beagle, av Darwin. Dertil har eg eit par noveller att i  ‘The Girl in the Flammable Skirt’, av Aimee Bender. Likar å kunne veksle mellom fag- og skjønnlitteratur, korte og lange tekster, ulike steminingar. Så desse skal eg også halde fram å lese i. Alt eg treng no, er tid og ro på meg til lesing. A girl can dream, can’t she? God boksommar!

 

 

 

 

 

25 random facts about me

Random blogging, sort of, since I’m not up to anything that takes more than five minutes.  This was originally a meme from Facebook, posted there in 2009. I’ve long since stopped tagging people in memes. Including the rules anyway. Reading them allready seems like peering into history ;-)

Rules: Once you’ve been tagged, you are supposed to write a note with 25 random things, facts, habits, or goals about you. At the end, choose 25 people to be tagged. You have to tag the person who tagged you. If I tagged you, it’s because I want to know more about you.

(To do this, go to “notes” under tabs on your profile page, paste these instructions in the body of the note, type your 25 random things, tag 25 people then click publish.)

1) I’m in fact solar powered, and live in Bergen. Go figure…
2) My favourite novel is ‘A suitable boy
3) Too many of my friends live too far away. I miss you all….
4) I was lucky enough (age 5) to meet my childhood hero, wildlife photograher Sverre M. Fjellstad, but not to singlehandedly track down the deer he was there to photograph. He was innstead recruited to the search for his probably youngest fan….
5) My favourite book store is Joseph Beth Booksellers, Lexington, Kentucky. Open LATE on Saturday evening, ALLWAYS bumped into someone I knew…
6) I had to go to Sweden to meet my Norwegian husband..
7) I love my job (or I’m reasonably fond of it, anyway), but desperately miss doing field work
8) I’ve spent 4 1/2 hours lost in communist era Prague with no cash, no passport, no visa, no maps and no idea how to get to the dorm I staid at, way out of town. Traveller’s cheques could not be cashed in without passport/visa…
9) I’ve spent 3 weeks on a reservation in Montana. True eye-opnener. Still digesting, will never be done.
10) I once lost an opportunity to participate in a real sweat lodge because my native american (Assiniboine/Gros Ventre) hosts assumed I would much rather go to a disco…
11) My favourite movie is Hal Hartely’s ‘Trust’
12) Put me on a rocky shore, and all I’ll do is sit down and turn rocks.
13) I make surprisingly good waffles. Grandma’s receipe…
14) My grandest musical experience was definitely the show ‘Le Shebeen’, directed by Deon Opperman, seen/heard at the Aardklop festival in Potchefstroom, South Africa. Boy, those south-africans can sing and dance!
15) I suffer from health anxiety by proxy, and get WAY too anxious when my kids get sick
16) I love the zen of bait fishing
17) The highest altitude I’ve visited, was annoyingly close to Mont aux Sources in the Drakensberg, app. 3000 m above sea level
18) It takes me ages to finish lists like this one
19) Not sure whether it is more fun to tag close friends and look for the odd surprise/see how they sum up their lives, or learn more about new friends
20) I’d really like to learn more languages
21) I’d love to spend another year abroad. Botswana, maybe?
22) My random facts aren’t nearly random enough
23) I wasn’t prepared that the bubble-wrap landscape of the Wavelands (Kentucky) would be so fascinating (Nope, no irony there!)
24) I’m way too verbose (yeah, you’ve figured that out by now!)
25) My husband’s forbidden me to tag him, ’cause he’s just done ‘Sju ting du ikke trenger å vite om meg’ (‘seven things you don’d have to know about me’) on his blog, and can’t actually think of another 25 things…. And he’s really disapointed I got too serious in this note….